Zakaz social mediów dla dzieci. Francja przeciera szlak, a Europa może pójść jej śladem

Czy media społecznościowe rzeczywiście szkodzą dzieciom bardziej, niż dotychczas sądzono? Francja właśnie udzieliła na to pytanie jednoznacznej odpowiedzi. Parlament przyjął przełomową ustawę, która wprowadza zakaz social mediów dla dzieci poniżej 15. roku życia. To pierwsze takie rozwiązanie w Europie i wiele wskazuje na to, że nie będzie ostatnim.

Nowe przepisy wywołały gorącą dyskusję nie tylko we Francji. Podobne pomysły coraz częściej pojawiają się również w innych państwach, w tym w Polsce. Zwolennicy mówią o ochronie zdrowia psychicznego najmłodszych, przeciwnicy ostrzegają przed ograniczaniem wolności i problemami z egzekwowaniem nowych regulacji.

Francja mówi „dość”. Zakaz social mediów dla dzieci zacznie obowiązywać już we wrześniu

Francuskie Zgromadzenie Narodowe przyjęło ustawę, która zakazuje osobom poniżej 15. roku życia zakładania nowych kont w mediach społecznościowych.

Przepisy wejdą w życie już we wrześniu, jednak ich wdrażanie odbędzie się etapami. Platformy internetowe otrzymają cztery miesiące na dostosowanie swoich systemów do nowych wymagań. Od stycznia 2027 roku ograniczenia obejmą również konta założone wcześniej.

Co istotne, odpowiedzialność za przestrzeganie nowych przepisów spocznie na właścicielach platform internetowych. To właśnie oni będą musieli skutecznie zweryfikować wiek użytkowników i blokować dostęp osobom, które nie ukończyły 15 lat.

Jednocześnie ustawa przewiduje wyjątki dla serwisów edukacyjnych oraz internetowych encyklopedii.

Jak Francja zamierza sprawdzać wiek użytkowników?

Jednym z największych pytań od początku prac nad ustawą było to, czy w ogóle da się skutecznie zweryfikować wiek milionów internautów.

Francuska minister ds. cyfrowych Anne Le Hénanff przekonuje, że odpowiednie technologie już istnieją, a kolejne rozwiązania są intensywnie rozwijane. Przez pierwsze miesiące obowiązywania nowych przepisów wszyscy użytkownicy platform społecznościowych we Francji będą musieli potwierdzić swój wiek.

Osoby, które nie ukończyły 15 lat, nie będą mogły korzystać z popularnych serwisów społecznościowych. Rząd zapewnia jednocześnie, że proces weryfikacji ma odbywać się z poszanowaniem prywatności użytkowników.

To nie koniec zmian. Francja ograniczy także telefony w szkołach

Nowe przepisy dotyczące internetu są częścią szerszego planu zmian.

Od września we Francji zacznie obowiązywać również zakaz korzystania z telefonów komórkowych w szkołach średnich. Zdaniem władz oba rozwiązania mają wspólny cel – ograniczenie nadmiernego czasu spędzanego przed ekranami oraz poprawę koncentracji i zdrowia psychicznego młodzieży.

Emmanuel Macron: musimy chronić dzieci

Prezydent Emmanuel Macron od wielu miesięcy zapowiadał wprowadzenie nowych regulacji. Po przyjęciu ustawy podziękował parlamentarzystom i przypomniał, że była to jedna z najważniejszych obietnic jego kadencji.

Teraz dokument trafi do Rady Konstytucyjnej. Jeżeli nie zostanie zakwestionowany, Francja stanie się pierwszym krajem w Europie, który wprowadzi zakaz social mediów dla dzieci na poziomie ustawowym.

Dlaczego kolejne państwa decydują się na takie rozwiązania?

Jeszcze kilka lat temu podobne przepisy wydawały się nierealne. Dziś coraz więcej badań wskazuje na związek pomiędzy nadmiernym korzystaniem z mediów społecznościowych a pogorszeniem kondycji psychicznej dzieci i nastolatków.

Eksperci zwracają uwagę przede wszystkim na:

• rosnącą liczbę zaburzeń lękowych i depresji,
• uzależnienie od krótkich treści publikowanych w mediach społecznościowych,
• cyberprzemoc,
• kontakt z nieodpowiednimi materiałami,
• zaburzenia snu oraz problemy z koncentracją.

Coraz częściej mówi się również o negatywnym wpływie algorytmów, które potrafią bardzo szybko podsuwać młodym użytkownikom szkodliwe lub skrajne treści.

Australia pokazała kierunek. Europa zaczyna podążać tą samą drogą

Francja nie jest pierwszym krajem, który zdecydował się na tak radykalny krok.

Już wcześniej podobne przepisy przyjęła Australia, gdzie osoby poniżej 16. roku życia nie mogą korzystać z najpopularniejszych platform społecznościowych, takich jak Facebook, TikTok, Snapchat czy YouTube.

Teraz podobne rozwiązania analizuje również Komisja Europejska. Nie jest więc wykluczone, że w kolejnych latach ograniczenia zaczną obowiązywać także w innych państwach Unii Europejskiej.

Czy zakaz social mediów dla dzieci pojawi się także w Polsce?

Choć w Polsce nie trwają obecnie zaawansowane prace legislacyjne nad identycznym zakazem, temat regularnie wraca do debaty publicznej.

Coraz więcej ekspertów, organizacji społecznych i części polityków postuluje wprowadzenie skuteczniejszej weryfikacji wieku użytkowników oraz większej odpowiedzialności platform internetowych za treści wyświetlane najmłodszym.

Pojawiają się również propozycje ograniczenia dostępu dzieci do wybranych aplikacji lub wprowadzenia obowiązkowej zgody rodziców na korzystanie z mediów społecznościowych do określonego wieku.

Na razie trudno przesądzić, czy Polska zdecyduje się na równie radykalne rozwiązanie jak Francja. Jednak kierunek zmian wydaje się coraz wyraźniejszy.

Czy zakaz social mediów dla dzieci rzeczywiście rozwiąże problem?

Nowe przepisy z pewnością ograniczą dostęp najmłodszych do popularnych platform, ale nie zakończą dyskusji o bezpieczeństwie dzieci w internecie.

Krytycy zwracają uwagę, że nastolatki często potrafią omijać zabezpieczenia techniczne, korzystać z kont należących do innych osób czy używać narzędzi ukrywających ich wiek. Pojawiają się także pytania o ochronę prywatności podczas obowiązkowej weryfikacji użytkowników.

Z drugiej strony zwolennicy zmian podkreślają, że nawet częściowe ograniczenie dostępu może zmniejszyć skalę uzależnienia od mediów społecznościowych i ograniczyć kontakt dzieci z niebezpiecznymi treściami.

Jedno jest pewne – zakaz social mediów dla dzieci przestał być jedynie politycznym hasłem. Francja zrobiła pierwszy krok, Australia pokazała, że takie przepisy można wdrożyć, a w wielu krajach Europy, również w Polsce, trwa coraz poważniejsza dyskusja o tym, gdzie powinna przebiegać granica między wolnością w internecie a ochroną najmłodszych użytkowników.